Kultura ludowa: skansen w Chochołowie

Chochołów to niezwykły, podhalański skansen w którym po dziś dzień mieszkają ludzie i miejsce, w którym czas stanął w miejscu.

Chochołów jest niewielką małopolską wsią, położoną w gminie Czarny Dunajec, nieopodal Zakopanego (20 km). Nie przyciąga on, co prawda tylu turystów ile samo Zakopane, czy nawet znajdująca się nieopodal Dolina Chochołowska, ponieważ niewielu wie, z czego wieś ta słynie. Na pierwszy rzut oka mogłoby się wydawać, że jest to zwyczajna góralska miejscowość, jakich wiele w tamtym rejonie, jednakże jest coś, co wyróżnia ją spośród wielu innych. Jest to miejsce inne niż wszystkie i z pewnością jedyne takie na Podhalu - Chochołów jest żywym skansenem. Wieś ta zbudowana jest niemalże w całości z oryginalnych, ponad 200-letnich chałup góralskich, w których po dziś dzień mieszkają ludzie.

Chochołów - rys historyczny

Wieś jest tak zwaną ulicówką - czyli miejscowością, gdzie zabudowania stoją po obu stronach jednej, głównej drogi. Chochołów jest miejscowością starą, pierwsze wzmianki o niej, możemy znaleźć już w XVI wieku. To tutaj w 1846 roku miało miejsce, Powstanie Chochołowskie (przez górali nazywane Poruseństwem Chochołowiańskim) czyli bunt, przeciwko austriackiemu zaborcy. Jednakże zabudowania, które w tej miejscowości stoją do dziś, pochodzą z okresu późniejszego, większość z nich powstała, na przełomie XVIII i XIX wieku. Domy te, zbudowane są, w stylu tradycyjnie podhalańskim, czyli w całości z drewna. Co ciekawe, miejscowe gospodynie twierdzą, że pielęgnują domy, jedynie poprzez mycie wodą z mydłem, dwa razy w roku: na Wielkanoc i Boże Ciało. Dzięki czemu domy są piękne, i nie wyglądają na ponad dwustuletnie zabytki.

Chochołów - warto zobaczyć

W Chochołowie z pewnością warto obejrzeć, XIX-wieczną "chałupę z jednej jedli". Jest to budynek leżący na uboczu, który rzeczywiście zbudowany został z pnia, jednej olbrzymiej jodły. Będąc w Chochołowie, należy koniecznie zobaczyć najstarszy dom we wsi, który powstał najprawdopodobniej w 1798 roku, gdzie dziś, mieści się muzeum Powstania Chochołowskiego. Możemy w nim również zobaczyć, jak wyglądało życie codzienne XIX-wiecznej, góralskiej rodziny. Poza tymi dwoma, obowiązkowymi do zwiedzenia miejscami, w Chochołowie warto także obejrzeć inne chaty, które prezentują, piękno architektury podhalańskiej i z pewnością, są nie mniej interesujące. Wieś posiada niesamowity klimat, który sprawia, że spacerując po wsi, przez chwilę możemy sobie wyobrazić, jak wyglądało tam życie kilkaset lat temu. Zatem każdy, kto wybiera się w Tatry, powinien odwiedzić to miejsce.