Na wiosenną majówkę

Jedzenie warzyw jest bardzo zdrowe. Niektóre dostępne są przez cały rok inne tylko sezonowo. Warto zapoznać się z tymi, które stanowią dla nas źródło witamin.

CYKORIA - kiedyś była typowo zimowym warzywem, obecnie jest dostępna przez cały rok. Można ją jeść na surowo, ale też gotować i zapiekać.

CykoriaPolskie odmiany są w sklepach od jesieni do końca kwietnia, a w pozostałych porach kupujemy cykorie importowaną z Belgii i Holandii. Zawiera niewielkie ilości witamin z grupy B oraz A i C, za to obfituje w związki mineralne: żelazo, potas, magnez, fosfor, wapń a nawet rzadko występująca w produktach siarkę. Należy do warzyw niskokalorycznych, bo ma tylko 14 kcal w 100g. Cykoria korzystnie wpływa na cały organizm: przyspiesza przemianę materii, działa również dobroczynnie na krążenie krwi, reguluje pracę wątroby.

Kupując cykorię wybierzmy taką, która ma ścisło przylegające listki z żółtymi obrzeżami, bez ciemnych plam. Najlepiej, jeśli główka ma ok. 15cm długości i 4 cm szerokości. Ponieważ cykoria nie lubi nadmiernego chłodu oraz światła, można ją trzymać w lodówce, ale na najniższej półce. Najlepsza, bo chrupiąca jest cykoria świeża. Nie należy jej jednak przechowywać dłużej niż tydzień. Wiele osób unika tego warzywa z obawy, ze jest gorzkie. Otóż obecne odmiany prawie nie zawierają olejków powodujących goryczkę, a wycięcie ostrym nożem twardej piętki pozbawi cykorię resztek gorzkiego smaku.

Najczęściej jadamy cykorię w postaci surówek. Umyte warzywo zwykle kroimy w poprzek. Cykoria dobrze komponuje się w sałatkach z mandarynkami, jabłkiem, zielona sałatą, żurawinami, orzechami i buraczkami. Sałatki doprawiamy winegretem lub śmietaną z musztardą, a w wersji niskokalorycznej sosem jogurtowym z domieszką ziół. Pasują one do pieczonych, duszonych a także smażonych mięs i ryb.

Cykoria znakomicie nadaje się również do przyrządzania na gorąco. ścisłe główki gotuje się w wodzie lekko zakwaszonej sokiem z cytryny, odcedza i polewa stopionym masłem ze zrumienioną bułką tartą. Można ja także dusić przez kilka minut, następnie owinąć szynką lub boczkiem i zapiekać w sosie beszamelowym.

OgórekOGÓREK SIEWNY to warzywo gatunek z rodziny dyniowatych, często uprawiana, jedna z najstarszych roślin warzywnych (znana od ok. 5 tys. lat), pochodząca prawdopodobnie z Indii z podnóża Himalajów. W czasach starożytnych znana w Grecji i Rzymie obecnie szeroko uprawiana w rejonach klimatu ciepłego i umiarkowanego. Jest rośliną jednoroczną o płytkim systemie korzeniowym.

Wytwarza łodygi płożące się, z wąsami czepnymi, owłosione liście dłoniaste, kwiaty żółte wyrastające z kątów liści. Owoc jest mniej lub bardziej wydłużony różnej wielkości o skórce gładkiej lub pokrytej brodawkami, wypełniony nasionami. Kolor owoców od ciemnozielonego do żółtego.

Uprawia się wiele odmian gruntowych i szklarniowych w tym również odmiany partenokarpiczne nie wymagające zapylania i pozbawione nasion. Obecnie wiele odmian niemal beznasiennych. W Polsce uprawiany w szklarniach i na wolnym powietrzu. Bliskim krewnym ogórka jest melon. Ogórki zawierają niewielkie ilości witamin i składników mineralnych a wartość ich polega głównie na smaku i usprawnianiu trawienia. Pomagają w usuwaniu nadmiaru wody z organizmu i dlatego znajdują zastosowanie w dietach odchudzających.

Większość składników znajduje się, nie w miąższu lecz w skórce. Surowe ogórki są ciężkostrawne dla niektórych osób. Po ukiszeniu są o wiele łatwiejsze do strawienia. Mają jeszcze jedną wadę - zawierają askorbinazę, enzym, który utlenia witaminę C. Dotyczy to ogórków surowych, których nie należy mieszać np. w sałatkach z innymi warzywami - pomidorami, papryką. Nie dotyczy to ogórków kiszonych, w których podczas kiszenia wytwarzana jest przez bakterie, witamina C. Dzięki zdolnościom regeneracyjnym soku ogórkowego, znalazł on zastosowanie w kosmetyce.

100 g ogórków surowych dostarcza: 6-8 kalorii, 0,6 g białka, 1,8 g węglowodanów, 0,4 g błonnika, 140 mg potasu, 24 mg fosforu, 23 mg wapnia, 13 mg sodu, 9 mg magnezu, 0,3 mg żelaza, 0,1 mg cynku, 0,04 mg witaminy B1, 0,2 mg witaminy B3, 0,04 mg witaminy B6, 0,2 mg witaminy C, 16 mg kwasu foliowego.

Cykorie i ogórek jada się przede wszystkim na surowo łącząc z innymi warzywami i sosami.