Odczulanie czym jest i na czym polega?

Odczulanie to jeden ze sposobów leczenia chorób alergicznych. Polega na podawaniu szczepionek, zawierających uczulający alergen, którego dawka rośnie wraz z kolejnymi szczepieniami. Stosowane w tej metodzie szczepionki są dobrze oczyszczone i bezpieczne, a co najważniejsze odczulanie za ich pomocą w wielu przypadkach pozwala wyeliminować objawy alergii.

Odczulanie to inaczej odwrażliwianie, z łacińskiego desensybilizacja. Można spotkać się także z nazwą immunoterapia alergenem. Ideą tej metody leczenia alergii jest podawanie określonych, coraz większych dawek alergenu, będącego przyczyną choroby alergicznej. Najczęściej alergeny podaje się pacjentom w formie szczepionek. Terapia taka koryguje zaburzone funkcje układu odpornościowego na czas dłuższy niż okres leczenia, w odróżnieniu od tradycyjnego leczenia farmakologicznego.

Odczulanie polega na podawaniu szczepionek zawierających określone dawki alergenu

Najczęściej spotykanym sposobem jest podawanie podskórnych szczepionek, zawierających alergizujący związek w formie roztworu, w ściśle określonej dawce. Dobór tej dawki jest niezwykle istotny w powodzeniu leczenia. Szczepionki takie podaje się w odpowiednio ustalonych odstępach czasu. Z upływem czasu rośnie też dawka alergenu, aż do momentu ustalenia bezpiecznej dawki podtrzymującej. Jest to dawka bezpieczna dla osoby odczulanej i jednocześnie pozwalająca na wyeliminowanie objawów alergii. Cały proces może trwać nawet kilka lat. Jeśli po dwóch latach od wprowadzenia dawki podtrzymującej, objawy alergii nadal się utrzymują, należy przerwać odczulanie. W przypadku alergii, które dają objawy cały rok, na przykład na roztocza kurzu domowego, lek jest podawany przez cały rok. Natomiast w przypadku alergii sezonowych, których przykładem jest uczulenie na pyłki traw, roztwór alergenowi podaje się przed sezonem kwitnienia.

Odczulanie jest bezpiecznym procesem

Współcześnie do produkcji szczepionek odczulających używa się dobrze poznanych i standaryzowanych alergenów. Dzięki temu lekarz jest w stanie dokładnie oszacować ich stężenie i siłę. Alergeny zawarte w szczepionkach to bardzo dobrze oczyszczone wyciągi naturalne lub substancje otrzymane na drodze rekombinacji genetycznej. Proces odczulania powinien być prowadzony przez lekarza specjalistę. Dobrze dobrana terapia odczulająca bardzo rzadko powoduje wystąpienie skutków ubocznych, co jest niezwykle ważne zwłaszcza dla rodziców odczulanych dzieci. Po podaniu szczepionki należy unikać wytężonego wysiłku fizycznego, gorących kąpieli i opalania. Przed każda iniekcją sprawdzany jest stan zdrowia pacjenta, ponieważ w niektórych sytuacjach trzeba przesunąć terminu szczepienia.

Odczulanie - dla kogo?

Leczenie za pomocą szczepionek odczulających wymaga regularności oraz konsekwencji, dlatego pierwszym warunkiem jest gotowość pacjenta do podjęcia takiego leczenia. Wskazaniem do przeprowadzenia immunoterapii alergenem jest przede wszystkim ciężki przebieg choroby alergicznej, brak możliwości wykluczenia alergenu z codziennego życia a także niepowodzenie w leczeniu tradycyjnymi środkami farmakologicznymi. Najlepsze efekty osiąga się u osób, które są odczulane za pomocą jednego alergenu. Nie można się odczulać jednocześnie na więcej niż cztery alergeny. Ważny jest również wiek pacjenta, ponieważ nie odczula się osób poniżej piątego i powyżej pięćdziesiątego roku życia. Przeciwwskazaniem są również niektóre choroby, jak choroba wieńcowa, astma, nowotwory oraz choroby układu odpornościowego. Niestety, osoby z alergią pokarmową oraz alergią na pleśnie nie mogą skorzystać z tego typu leczenia, gdyż do tej pory nie ma dostępnych wystandaryzowanych substancji do takiej terapii.