Placenta, czyli wszystko o łożysku

Placenta to narząd umożliwiający wymianę substancji między matką a płodem. Jego nieprawidłowa budowa może stanowić zagrożenie dla życia lub zdrowia dziecka.

Placenta (łożysko) zaczyna się tworzyć w pierwszym miesiącu ciąży, a w pełni ukształtowane zostaje około 12 tygodnia życia płodowego dziecka. Jest to narząd umożliwiający wymianę substancji między matką a dzieckiem: dzięki niemu płód otrzymuje tlen i substancje odżywcze, warunkujące jego przeżycie i prawidłowy rozwój. Łożysko jest także drogą, za pomocą której wydalane są szkodliwe produkty przemiany materii i energii dziecka. Wytwarza ono także niezbędne do prawidłowego przebiegu ciąży hormony.

Jak powstaje i rozwija się placenta?

Łożysko to narząd, który wyściela przednią lub tylną ścianę górnej części macicy. Powstaje ono z błony śluzowej macicy oraz błony otaczającej zaimplantowany zarodek, czyli tak zwanej kosmówki. Komórki zarodka wnikają w błonę śluzową matki i łączą się z jej naczyniami krwionośnymi, dzięki czemu płód może otrzymywać substancje odżywcze i tlen. Jednym z najważniejszych elementów łożyska jest pępowina, czyli splot żył i tętnic, przez który odbywa się wymiana wszystkich substancji między matką a dzieckiem. Przez cały okres trwania ciąży narząd ten starzeje się, a po porodzie musi zostać wydalony z organizmu, gdyż w przeciwnym razie mógłby zacząć się rozkładać i spowodować infekcję macicy, mogącą doprowadzić nawet do śmierci. Dlatego tuż po urodzeniu dziecka młodym mamom podawane są dodatkowe środki wywołujące skurcze, aby mogły one "urodzić" również ten narząd.

Możliwe komplikacje budowy łożyska

U niektórych ciężarnych kobiet może dojść do wytworzenia placenty w nieprawidłowym miejscu, to znaczy w dolnej części macicy – jest to tak zwane łożysko przodujące. Uniemożliwia ono prawidłowy poród, blokując dziecku możliwość przedostania się do szyjki macicy a następnie do pochwy. U niektórych kobiet pojawia się ono na początku ciąży, po czym przesuwa się ku górze. W przypadku jednak, gdy pozostanie ono w dolnej części macicy aż do porodu, konieczne jest wykonanie cesarskiego cięcia. Innym możliwym zaburzeniem w budowie łożyska jest jego odklejenie się od ściany macicy, co objawia się krwawieniem i bólami brzucha oraz osłabieniem ruchów dziecka. Może ono być bardzo niebezpieczne dla płodu i wymaga natychmiastowego kontaktu z lekarzem. Jeśli jest niewielkie, kobieta musi do końca ciąży leżeć w łóżku, jeśli jest większych rozmiarów – konieczny jest przedwcześnie wywołany poród.