Psychoza maniakalno-depresyjna: typy i symptomy

Psychoza maniakalno-depresyjna może występować w różnych postaciach. Diagnoza typu choroby zależna jest od nasilenia i czasu trwania objawów.

Psychoza maniakalno-depresyjna (obecnie częściej używane nazwy to zaburzenie dwubiegunowe lub choroba afektywna dwubiegunowa) polega na naprzemiennym występowaniu u chorego epizodów wzmożonego samopoczucia (manii) i obniżenia nastroju (depresji). Choroba ta najczęściej atakuje osoby około dwudziestego roku życia, równie często występuje wśród kobiet i wśród mężczyzn. W zależności od czasu trwania i nasilenia objawów psychozy maniakolno - depresyjnej, można wyróżnić kilka typów tego zaburzenia.

 

 

  • Choroba afektywna dwubiegunowa typu I

Zaburzenie to charakteryzuje się występującymi naprzemiennie kilkumiesięcznymi epizodami manii i depresji o dużym nasileniu. W okresie, kiedy chory przeżywa epizod maniakalny, jego aktywność życiowa jest znacznie nasilona. Wykonuje on wiele czynności, czasem niebezpiecznych dla życia. Nawiązuje nowe znajomości z przypadkowymi osobami, nierzadko podejmuje z nimi stosunki seksualne. Mało je i mało śpi, gdyż brak mu na to czasu lub – w natłoku zajęć – zapomina o tym. Jego samoocena jest nierealistycznie zawyżona. Kiedy coś lub ktoś stanie mu na przeszkodzie w realizacji celów, reaguje złością i rozdrażnieniem. W epizodzie depresyjnym zaś występują objawy przeciwne. Chory nie ma na nic siły, nie podejmuje żadnych aktywności. Pesymistycznie postrzega swoje możliwości i perspektywy. Jego nastrój jest znacznie obniżony, pojawia się także lęk. Sprawność intelektualna jest upośledzona, myślenie spowolnione. Rytmy dzienne ulegają zaburzeniu: chory albo śpi po kilkanaście godzin dziennie, albo – mimo przemęczenia - cierpi na bezsenność.

 

  • Choroba afektywna dwubiegunowa typu II i cyklotymia

Typ II psychozy maniakalno-depresyjnej cechuje się pojawiającymi się naprzemiennie epizodami depresji i hipomanii. Obniżenie nastroju przebiega podobnie jak w typie I choroby. Natomiast objawy maniakalne występują w znacznie mniejszym nasileniu. Aktywność ruchowa chorego jest wzmożona, jednak nie dezorganizuje ona mu życia. Wręcz przeciwnie – osoby takie zazwyczaj są podziwiane w swoim otoczeniu jako pełne energii i pomysłowe. Wzrasta również sprawność intelektualna, myślenie może przebiegać szybciej i sprawniej. Warto jednak pamiętać o tym, że objawy te, jeśli nie są leczone, mogą przybierać na sile i stać się niebezpieczne dla prawidłowego funkcjonowania człowieka. Stosunkowo często rozpoznawanym typem choroby jest cyklotymia. Zaburzenie to polega na przewlekłym (powyżej dwóch lat), naprzemiennym występowaniu epizodów hipomanii i stanów subdepresyjnych (obniżenie nastroju o łagodnym nasileniu).