Skąd się bierze energia? - źródła energii i normy energetyczne

Główne źródła energii niezbędnej do funkcjonowania organizmu to węglowodany i tłuszcze. Ich ilość powinna być dostarczana w zależności od wykonywanej aktywności fizycznej.

Dzienne zapotrzebowanie energetyczne zależy od naszego wieku, płci oraz rodzaju wykonywanej aktywności fizycznej (lub jej braku). Każda osoba powinna codziennie dostarczać swojemu organizmowi odpowiednią ilość kalorii, które przetwarzane są na energię niezbędną do wykonywania codziennych czynności oraz wysiłku fizycznego. Podstawowymi źródłami energii są węglowodany i tłuszcze. Osoby uprawiające aktywność fizyczną powinny dbać o to, aby każdego dnia spożywać odpowiednią dawkę tych składników, by ich organizm mógł prawidłowo funkcjonować i się rozwijać.

Najważniejsze źródła energii

Jednym z dwóch najważniejszych źródeł kalorii, jakie powinny być dostarczane do organizmu są węglowodany. Stanowią one główne źródło energii niezbędnej do pracy mięśni, zapobiegając tym samym spalaniu budujących tkanki białek. Dieta bogata w cukry powoduje podniesienie wydolności organizmu, a więc sprawia, że wykonywany wysiłek może być intensywniejszy oraz może on trwać dłużej. Energia pochodząca z węglowodanów powinna zaspokajać około 55% dziennego zapotrzebowania na kalorie. Najlepiej, aby była dostarczana w każdym posiłku, poprzez spożywanie takich produktów jak makaron, pieczywo, owoce, ryż, ziemniaki czy fasola. Drugim istotnym źródłem kalorii są tłuszcze. Powinny one stanowić od 20 do 30 % dostarczanej każdego dnia energii. Należy zwrócić uwagę na to, że w zrównoważonej diecie powinny być spożywane zarówno tłuszcze pochodzenia roślinnego, jak i zwierzęcego (w tym tłuszcze z ryb). Tłuszcze powodują podniesienie poziomu siły organizmu, nie wpływają natomiast na jego wytrzymałość. Należy pamiętać jednak, że prawidłowo zbilansowany jadłospis powinien zawierać poza wyżej wymienionymi składnikami także witaminy, składniki mineralne oraz odpowiednią ilość płynów (co najmniej 2,5 litra).

Normy energetyczne dla sportowców

Zapotrzebowanie na źródła energii jest różne dla poszczególnych osób w zależności od tego, jaki typ aktywności fizycznej one wykonują. Osoby uprawiające sporty wytrzymałościowe, wymagające precyzji (gimnastyka, strzelectwo, jeździectwo) powinny dziennie przyjmować od 4800 do 5300 kalorii. Przy uprawianiu sportów wymagających szybkości (biegi na krótkie dystanse, pływanie, jazda na łyżwach) zapotrzebowanie na energię wynosi około 5100 – 5400 kalorii. Sportowcy, którzy przy uprawianiu aktywności fizycznej wykorzystują głównie siłę, na przykład podczas podnoszenia ciężarów czy rzutu oszczepem muszą dziennie spożywać pokarmy dające im do 6600 kalorii, zaś kulomiotom oraz dyskobolom zalecane jest przyjmowanie aż 7700 kalorii. Dla porównania przeciętny mężczyzna w wieku 20-60 lat nie będący aktywny fizycznie potrzebuje zaledwie 2600 kalorii, zaś kobieta w podobnym wieku, prowadząca siedzący tryb życia powinna przyjmować od 1800 do 2100 kalorii dziennie.