Zawał serca – pierwsza pomoc

Skuteczna pomoc przy zawale serca obejmuje szybkie rozpoznanie jego objawów, bezzwłoczne wezwanie pogotowia oraz właściwą pomoc dla chorego podczas oczekiwania na nie.

Zawał serca to inaczej zatrzymanie pracy tego organu, zazwyczaj na skutek choroby wieńcowej. Kiedy wystąpią jego objawy, należy jak najszybciej wezwać pogotowie i udzielić pierwszej pomocy. Bardzo istotne, wręcz decydujące o życiu i śmierci, jest bezzwłoczne działanie, zaraz po rozpoznaniu pierwszych objawów zawału serca. Pewne oznaki, takie jak duszności, silne zmęczenie czy skurcze w klatce piersiowej mogą go poprzedzać i wówczas należy szybko udać się do lekarza.

 

Objawy zawału

Udzielenie odpowiedniej pomocy zależy od prędkiego rozpoznania zawału serca. Nie jest to trudne - złe samopoczucie, nudności, osłabienie, ucisk w piersiach, skurcze. Taki ból w klatce piersiowej nie ustępuje po kilku minutach, może także promieniować na inne części ciała. Poza tym inne oznaki zawału to: ból w nadbrzuszu, zawroty głowy, omdlenia, pocenie się, zimna i wilgotna skóra, a także częste ataki dusznicy bolesnej i to bez wysiłku. Podczas zawału mogą mieć też miejsce drgawki, wymioty oraz utrata przytomności. Choć objawy mogą być różne i mieć mniejszy lub większy stopień nasilenia, to nawet jeśli ktoś nie skończył jeszcze 40 lat i ma nawet kilka z powyższych symptomów, nie może ich lekceważyć! Oprócz tego jednak może również wystąpić tak zwany niemy zawał serca, czyli bezobjawowy.

 

Czekając na pogotowie

Przy podejrzeniu (u siebie lub u kogoś innego) zawału serca, dzwoniąc na pogotowie, powiedz o tym i podaj adres dyspozytorowi. Sam też możesz zawieźć taką osobę do szpitala, jeśli uznasz, że dzięki temu trafi tam ona szybciej. Chory musi przerwać pracę, rozluźnić ubranie, położyć się wygodnie, w razie potrzeby podparty poduszkami. Istotne jest zachowywanie spokoju, gdyż zmniejsza to ryzyko dość niebezpiecznej arytmii. Jeżeli chory stracił puls i nie oddycha, należy zacząć reanimację:

 

  • Po pierwsze, trzeba unieść brodę chorego, by otwarte były drogi oddechowe.
  • Po drugie, należy zamknąć nozdrza palcami i dwa razy powoli wdmuchiwać powietrze w usta, aż uniesie się pierś.
  • Po trzecie, 10 do 15 razy uciśnijmy środek klatki piersiowej. 

Co 15 sekund powtarzajmy cykl 2 oddechów, a następnie 15 uciśnięć do czasu, aż chory odzyska puls i oddech lub przyjedzie pogotowie.
Takie sztuczne oddychanie i masaż serca powinny wykonywać osoby kompetentne. Jeżeli nie ma takiej w pobliżu, lepsza jest jakakolwiek reanimacja niż jej brak.

 

Pomoc medyczna

Kiedy lekarze mają do czynienia z rozległym zawałem serca, nieraz podejmują decyzje o defibrylacji, nawet kilkukrotnej. Dotyczy to przepuszczenia prądu elektrycznego przez serce mającego na celu przywrócenie sercu jego normalnego rytmu. Również sztuczne oddychanie połączone z masażem serca, podawanie tlenu i leków dożylnie są skutecznymi metodami ratowania życia podczas zawału serca.