Zespół abstynencyjny: charakterystyka i pomoc

Zespół abstynencyjny występuje po odstawieniu środka uzależniającego, objawia się na przykład drżeniem rąk czy apatią a pokonać go można dzięki wsparciu rodziny i profesjonalistów.

Zespół abstynencyjny to kilka objawów psychosomatycznych, które występują u osób uzależnionych po odstawieniu danego środka uzależniającego. Może on być spowodowany nadużywaniem alkoholu, jak również innych środków psychotropowych, których dłuższe zażywanie ma bardzo negatywny wpływ na zdrowie człowieka. Większość objawów jest podobnych bez względu na rodzaj spożywanego środka, istnieje, jednak kilka objawów charakterystycznych tylko dla danego narkotyku. W większości przypadków zespół abstynencyjny nie wywołuje niebezpiecznych powikłań, jednak czasami niezbędna okazuje się hospitalizacja.

Charakterystyka problemu
Ze względu na rodzaj spożywanego środka psychotropowego, a także czas, jaki oddziaływał on na organizm można wyróżnić ostry i przewlekły zespół abstynencyjny. Ostry zespół abstynencyjny występuje od 6 do 72 godzin po odstawieniu środka uzależniającego. Do jego typowych objawów zalicza się drżenie rąk, niepokój, lęk, ogólne złe samopoczucie. Mogą występować też biegunki i nudności oraz brak łaknienia. Często występują także zaburzenia rytmu serca oraz podwyższone ciśnienie krwi i zaburzenia snu. Chory ma zły nastrój i często zdarza się, iż sięga po środek uzależniający, aby objawy te ustąpiły. W tym momencie ważne jest, aby otrzymał on właściwe wsparcie i pomoc, które pomogą przetrwać najgorsze chwile bez zażywania szkodliwej substancji. Objawy te z reguły ustępują po pewnym czasie jednak później może wystąpić tak zwany przewlekły zespół abstynencyjny, który może trwać nawet przez kilka miesięcy po odstawieniu środka uzależniającego. Jego objawy mają bardziej psychologiczne podłoże. Zalicza się do nich obniżenie nastroju, zaburzenia koncentracji, trudności z przyswajaniem wiedzy, a także upośledzenie myślenia abstrakcyjnego. U dużej liczby chorych występuje także apatia lub nadpobudliwość emocjonalna. Osobie uzależnionej trudno jest odnaleźć się w nowej rzeczywistości. Dlatego przy wyjściu z nałogu ważne jest, aby zapewnić uzależnionemu właściwą pomoc i wsparcie.

Jak pomagać uzależnionemu
Osoba uzależniona przy wyjściu z nałogu może liczyć na wsparcie wyspecjalizowanych przychodni, które udzielą profesjonalnej pomocy. Jeśli występujące objawy przebiegają łagodnie i nie narzucają konieczności detoksykacji w szpitalu chory może być leczony w warunkach ambulatoryjnych. Duża część osób uzależnionych stara się "wyleczyć" na własną rękę w domu. Zadaniem placówek zdrowia wyspecjalizowanych w terapii uzależnień jest pomoc w leczeniu zarówno objawów fizycznych jak i psychicznych. Właściwa terapia psychologiczna i wsparcie najbliższych może zdziałać cuda. Zostało udowodnione, że osoby, które miały wsparcie rodziny łatwiej przechodziły nieprzyjemne dolegliwości zespołu abstynencyjnego i rzadziej wracały do nałogu. Zatem pierwszym krokiem osoby uzależnionej chcącej wyjść z nałogu jest udanie się do takiej właśnie placówki. Niestety, w przypadku powikłań konieczna jest hospitalizacja, która ma zadanie zapobiec groźnym dla życia skutkom zatrucia organizmu oraz ograniczyć uzależnionemu dostęp do środków psychoaktywnych. Zespół abstynencyjny jest najtrudniejszym momentem przy odstawieniu środków odurzających, gdyż duża liczba osób chcąc pozbyć się nieprzyjemnych dolegliwości ponownie sięga po używkę.